توقف رجیستری مسافری آیفون ۱۸ پس از فعال‌شدن این فرایند در سامانه همتا، پرسش‌هایی درباره نحوه تصمیم‌گیری در حوزه واردات تلفن همراه و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول ایجاد کرده است؛ به‌ویژه آنکه ارزش‌گذاری این گوشی‌ها نیز در سامانه ارزش گمرک ایران انجام شده بود.
حدود یک هفته پیش، امکان رجیستری مسافری آیفون ۱۸ در سامانه همتا فعال شد و اطلاعات ارزش‌گذاری این گوشی نیز در سامانه گمرک قرار گرفت. با این حال، این فرایند کمتر از یک هفته بعد متوقف شد؛ تغییری که ضرورت پاسخ‌گویی درباره مبنای فعال‌سازی اولیه، علت توقف و نحوه اطلاع‌رسانی به متقاضیان را مطرح می‌کند.
ابهام اول؛ چرا رجیستری فعال و سپس متوقف شد؟
نخستین پرسش این است که فعال‌شدن رجیستری مسافری آیفون ۱۸ بر اساس چه تصمیم و هماهنگی‌ای انجام شد و چرا این امکان در فاصله‌ای کوتاه از دسترس خارج شد؟ در شرایطی که بازار ارز با محدودیت‌ها و التهاب مواجه است، تصمیم‌های مقطعی درباره واردات کالاهای لوکس می‌تواند زمینه‌ساز اختلاف در برخورداری متقاضیان از فرصت واردات شود. توجه داشته باشیم که واردات موبایلهای اقتصادی نیز هم اکنون به صورت تجاری متوقف شده و بازار با التهاب شدید مواجه است.
اگر امکان ثبت و رجیستری برای مدتی محدود فراهم شده باشد، لازم است مشخص شود در این بازه چه تعداد دستگاه ثبت شده و آیا توقف بعدی شامل تمام متقاضیان شده است یا خیر. بدون انتشار اطلاعات رسمی، نمی‌توان درباره وقوع رانت یا بهره‌مندی گروه خاصی از این فرصت به نتیجه قطعی رسید؛ اما همین ابهام، ضرورت شفاف‌سازی را دوچندان می‌کند.
ابهام دوم؛ تناقض در سیاست‌های واردات خودرو و موبایل
این مسئله در کنار تصمیم‌های اخیر حوزه واردات خودروهای لوکس به صورت شرکتی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. از یک سو، طبق اطلاعات مطرح‌شده درباره سیاست‌های واردات خودرو، تخصیص ارز از محل سپرده خود و دیگران متوقف شده و مهلت واردات خودرو از روش بدون انتقال ارز برای سه ماه تمدید شده است؛ از سوی دیگر، واردات خودروهای لوکس با حجم موتور بالای ۲۵۰۰ سی‌سی نیز در میان موضوعات مورد بحث قرار دارد.
قرار گرفتن این تصمیم‌ها در کنار تغییرات کوتاه‌مدت رجیستری تلفن همراه، این پرسش را ایجاد می‌کند که ضوابط و اولویت‌های سیاست‌گذاری درباره کالاهای لوکس تا چه اندازه روشن و هماهنگ است. مقایسه این دو حوزه به معنای یکسان‌بودن مقررات آنها نیست، بلکه مسئله اصلی، ضرورت اعلام شفاف مبنای تصمیم‌ها و جلوگیری از ایجاد فرصت‌های نابرابر در فرایند واردات است.
ابهام سوم؛ چرا ثبت گمرکی آیفون ۱۸ همچنان متوقف نشده است؟
نکته مهم دیگر، تفاوت میان توقف رجیستری در سامانه همتا و وضعیت ثبت گمرکی این گوشی‌هاست. بر اساس اطلاعات مطرح‌شده، امکان ثبت مسافری آیفون ۱۸ در گمرک همچنان برقرار است؛ موضوعی که می‌تواند میان مراحل گمرکی و فرایند رجیستری ناهماهنگی ایجاد کند.
در چنین شرایطی، لازم است دستگاه مسئول به‌صورت رسمی مشخص کند که توقف اعلام‌شده دقیقاً کدام مرحله را در بر می‌گیرد و آیا ثبت گمرکی نیز باید متوقف شود یا خیر. اگر تصمیم بر توقف کامل این فرایند است، ابلاغ رسمی و هماهنگ به گمرکات اجرایی و سامانه‌های مرتبط ضروری به نظر می‌رسد تا وضعیت متقاضیان مبهم باقی نماند.
در مجموع، مسئله اصلی صرفاً فعال یا غیرفعال‌شدن رجیستری آیفون ۱۸ نیست؛ بلکه پرسش از مبنای تصمیم‌گیری، هماهنگی میان سامانه‌ها و نحوه برخورد با افرادی است که در بازه کوتاه فعال‌بودن این امکان اقدام کرده‌اند. پاسخ روشن به این پرسش‌ها می‌تواند از شکل‌گیری شائبه توزیع رانت در واردات کالاهای لوکس جلوگیری کند.
انتهای پیام/