به نقل از رکنا، بررسی وضعیت تالار شیشه‌ای از ابتدای سال حکایت از این دارد که بازدهی ۱۲۴ درصدی شاخص کل تا پایان معاملات دیروز، جایگاه چهارم را در میان سال‌های پربازده تاریخ این نماگر به بازار امسال اختصاص می‌دهد؛ جایی که فاصله شاخص بورس با بازدهی ۱۲۵ درصدی سال ۱۳۸۲، تنها یک واحد درصد است و عبور از این سطح می‌تواند رتبه سوم را به سال جاری منتقل کند.
سه رکورد پیش روی شاخص
مروری بر عملکرد تاریخی بورس نیز نشان می‌دهد سال ۱۳۹۸ با بازدهی ۱۸۷ درصدی شاخص کل، در جایگاه نخست قرار دارد. سال ۱۳۹۹ با بازدهی ۱۵۵ درصدی دوم است و سال ۱۳۸۲ نیز با ثبت بازدهی ۱۲۵ درصدی، رتبه سوم را در اختیار دارد. عملکرد ۱۲۴ درصدی سال ۱۴۰۵، بازار را به فاصله‌ای اندک از سومین رکورد تاریخی رسانده است.
بازگشت خریداران پس از شروع منفی
این در شرایطی است که معاملات دیروز(دوشنبه) تصویری از تغییر سریع رفتار معامله‌گران ارائه کرد؛ به طوری که شاخص کل در ساعات ابتدایی معاملات دیروز تا محدوده ۸ میلیون و ۱۸۴ هزار واحد عقب نشست، اما با افزایش تقاضا، افت اولیه را جبران کرد و در نهایت با رشد ۱.۱۱ درصدی به ۸ میلیون و ۳۳۳ هزار واحد رسید. شاخص هم‌وزن نیز ۰.۷۵ درصد افزایش یافت و شاخص کل فرابورس با رشد ۰.۶۴ درصدی همراه شد.
همچنین ۷۳ درصد نمادهای معاملاتی روز گذشته در محدوده مثبت به کار خود پایان دادند؛ و ورود حدود ۴ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی و ثبت ارزش معاملات خرد در سطح ۴۹ هزار میلیارد تومان، دو نشانه دیگر از حضور فعال خریداران بود.
رشد بورس تا چه اندازه ناشی از افزایش دلار است؟
از نگاهی دیگر، یکی از نکات مهم در ارزیابی وضعیت کنونی بازار سهام، فاصله میان رشد ریالی شاخص‌ها و تغییر ارزش دلاری بازار سرمایه است. به باور کارشناسان، ارزش دلاری بورس تهران از مردادماه تاکنون تقریبا در محدوده ۱۰۰ میلیارد دلار باقی مانده؛ در حالی که ارزش ریالی بازار از حدود ۱۷ تا ۱۸ هزار همت به محدوده ۲۷ هزار همت افزایش یافته است.
در همین بازه، نرخ دلار نیز از محدوده ۱۸۰ تا ۱۸۵ هزار تومان به حدود ۲۶۳ تا ۲۷۰ هزار تومان رسیده است. این هم‌زمانی نشان می‌دهد که بخشی از افزایش ارزش ریالی بازار را باید در ارتباط با رشد نرخ ارز تحلیل کرد. بنابراین، افزایش شاخص‌ها لزوما به معنای رشد متناسب ارزش دلاری شرکت‌ها نیست.
با این حال، ارزش دلاری بازار سرمایه نیز به‌تنهایی معیار قطعی ارزندگی سهام محسوب نمی‌شود؛ و ترکیب صنایع بورسی، میزان سودآوری شرکت‌ها، ظرفیت صادراتی و چشم‌انداز جریان‌های نقدی آینده، در تعیین ارزش اقتصادی بنگاه‌ها نقش مهمی دارند.
افزایش ارزش‌گذاری‌ها و حساسیت معامله‌گران
به باو کارشناسان، نسبت قیمت به سود گذشته‌نگر بازار یا P/E پس از عبور از محدوده ۹ واحد، در حوالی ۱۰ واحد قرار گرفته است؛ سطحی که در سال‌های اخیر کمتر تجربه شده بود. افزایش این نسبت می‌تواند بخشی از سرمایه‌گذاران را به شناسایی سود ترغیب کند و حساسیت بازار به اخبار و تغییر انتظارات را افزایش دهد.
در چنین شرایطی، تحولات نرخ ارز اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند؛ به طوری که کاهش سرعت رشد دلار یا ناتوانی آن در عبور از مقاومت‌های قیمتی می‌تواند انتظارات معامله‌گران سهام را تغییر دهد. در مقابل، بهبود شرایط صادراتی، تسهیل تأمین مواد اولیه و افزایش سودآوری شرکت‌ها ممکن است حتی بدون جهش نرخ ارز، چشم‌انداز ارزش‌گذاری سهام را تقویت کند.
رکوردشکنی در گرو متغیرهای بنیادی
در مجموع، بورس تهران اکنون در نقطه‌ای قرار دارد که عبور از سومین رکورد تاریخی بازدهی آن دور از دسترس نیست؛ اما ثبت بازدهی ۱۵۵ درصدی سال ۱۳۹۹ یا رکورد ۱۸۷ درصدی سال ۱۳۹۸، به رشد بیشتری در ماه‌های باقی‌مانده نیاز دارد. تحقق چنین سناریویی را نمی‌توان صرفا بر اساس عملکرد گذشته پیش‌بینی کرد.
در ادامه مسیر، تداوم ورود پول حقیقی، حفظ ارزش معاملات، رشد سودآوری شرکت‌ها و تحولات نرخ ارز و سیاست خارجی، جهت حرکت بازار سهام را مشخص خواهند کرد؛ ضمن این که اگر رشد قیمت‌ها با بهبود بنیادهای اقتصادی شرکت‌ها همراه شود، امکان پایداری روند صعودی افزایش می‌یابد. در غیر این صورت، بالا رفتن نسبت‌های ارزش‌گذاری می‌تواند زمینه نوسان و اصلاح قیمت‌ها را فراهم کند.
درباره این خبر سوالی دارید؟ در نظرات از رکنا بپرسید. پایان خبر / رکنا / کدخبر ۱۲۵۷۸۶۳