به گزارش خبرکده به نقل از شایانیوز، در شرایطی که تورم مزمن، قدرت خرید دهکهای کمدرآمد را روز به روز کاهش میدهد، همه نگاهها به کالابرگ الکترونیکی دوخته شده است. طرحی که زمانی با هدف حمایت از سفره خانوارها در برابر گرانی اقلام اساسی کلید خورد، اکنون در آستانه خردادماه ۱۴۰۵ با سوالی بزرگ مواجه است: آیا افزایش اعتبار کالابرگ بالاخره محقق میشود؟ دولت با وجود وعده بازبینی فصلی و جبران تورم از دیماه ۱۴۰۴، هنوز تصمیم نهایی را اعلام نکرده و این بلاتکلیفی، فشار مضاعفی بر معیشت خانوارها وارد کرده است. در همین حال، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی سه سناریوی افزایش ۳۰ تا ۷۰ درصدی را به دولت ارائه داده، اما چالشهای بودجهای، مانع تصویب نهایی شده است. با نزدیک شدن به زمان واریز کالابرگ در تاریخهای ۱۵، ۲۰ و ۲۵ خرداد، مشمولان میتوانند پیش از مراجعه به فروشگاهها، از روش استعلام موجودی کالابرگ از طریق کد دستوری #۱۴۶۳۵۰۰* یا اپلیکیشن شمیم استفاده کنند تا از مبلغ دقیق واریز کالابرگ مطلع شوند. آیا وعده جبران مابهالتفاوت اردیبهشت همراه با اعتبار خرداد عملی میشود؟ پاسخ این سوال، سرنوشت یکی از مهمترین سیاستهای حمایتی دولت را در ماههای پیش رو رقم خواهد زد.
افزایش اعتبار کالابرگ در هالهای از ابهام؛ شمارش معکوس برای خرداد ۱۴۰۵
طرح کالابرگ الکترونیکی که زمانی به عنوان مهمترین ابزار حمایت از دهکهای پایین در برابر تورم کالاهای اساسی طراحی شده بود، این روزها با چالشی جدی روبهرو است. شتاب فزاینده تورم و افزایش قیمتهای اخیر، کارایی پیشین این طرح را در سفره خانوارها کاهش داده است. دولت که ماههاست برای جبران عقبماندگی قدرت خرید مردم تحت فشارهای معیشتی سنگینی قرار دارد، اکنون بررسی افزایش اعتبار کالابرگ را در دستور کار گذاشته؛ اما چالشهای بودجهای، تحقق این هدف را با اما و اگرهای متعددی مواجه کرده و خردادماه ۱۴۰۵ به نقطه تعیینتکلیف نهایی این سیاست حمایتی بدل شده است.
در شرایطی که تنها ۱۱ روز تا موعد شارژ مرحله اول اعتبار باقی مانده، هنوز رقم دقیقی از سوی دولت اعلام نشده و خانوارهای مشمول در بلاتکلیفی به سر میبرند. این گزارش به بررسی جزئیات زمان واریز کالابرگ، مبالغ احتمالی، اقلام قابل خرید و نیز روش استعلام موجودی کالابرگ میپردازد.
افزایش اعتبار کالابرگ؛ وعدهای که به تاخیر افتاد
در دیماه ۱۴۰۴ و همزمان با اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی، دولت وعده داد که سبد کالابرگ الکترونیکی به صورت فصلی بازبینی شده و در صورت افزایش قیمت کالاهای اساسی، رقم آن نیز متناسبسازی شود. بر این اساس، انتظار میرفت در فصل بهار ۱۴۰۵ و حداکثر تا اردیبهشتماه، افزایش اعتبار کالابرگ اعمال شود، اما این اتفاق رخ نداد.
اکنون در خردادماه، سه سناریوی مشخص از سوی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به دولت ارائه شده است: افزایش ۳۰ درصدی، ۷۰ درصدی و در برخی پیشنهادها، افزایش دو تا سه برابری. با این حال، مسئولان دولتی با رد گمانهزنیهای افراطی تأکید دارند که به دلیل محدودیتهای مالی، امکان تحقق توقعات گسترده وجود ندارد. در عین حال، آنها اعلام کردهاند که اگر افزایش اعتبار کالابرگ نهایی شود، مابهالتفاوت اردیبهشتماه نیز همراه با اعتبار خرداد واریز خواهد شد.
زمان واریز کالابرگ در خرداد ۱۴۰۵؛ بدون تغییر نسبت به ماههای قبل
بر اساس اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، زمان واریز کالابرگ در خردادماه تغییری نکرده و طبق روال گذشته، بر اساس رقم آخر کد ملی سرپرستان خانوار انجام میشود. برنامه زمان واریز کالابرگ به شرح زیر است:
۱۵ خرداد ماه: سرپرستان خانوار با رقم آخر کد ملی ۰، ۱ و ۲
۲۰ خرداد ماه: سرپرستان خانوار با رقم آخر کد ملی ۳، ۴، ۵ و ۶
۲۵ خرداد ماه: سرپرستان خانوار با رقم آخر کد ملی ۷، ۸ و ۹
با توجه به نزدیک شدن به این تاریخها، هنوز مشخص نیست که واریز کالابرگ با همان مبلغ قبلی انجام میشود یا رقم جدیدی اعمال خواهد شد. این بلاتکلیفی فشار مضاعفی را بر دهکهای کمدرآمد وارد کرده است.
روش استعلام موجودی کالابرگ؛ راهکارهایی برای آگاهی از اعتبار
برای خانوارهایی که نگران میزان اعتبار خود هستند، چندین روش استعلام موجودی کالابرگ توسط وزارت تعاون پیشبینی شده است. مشمولان میتوانند با استفاده از راهکارهای زیر از وضعیت حساب خود مطلع شوند:
کد دستوری USSD: شمارهگیری #۱۴۶۳۵۰۰* از طریق تلفن همراه (سریعترین روش استعلام موجودی کالابرگ)
اپلیکیشن «شمیم»: نصب و ورود به سامانه رسمی شمیم
پیامرسان «بله» : مراجعه به ربات اختصاصی کالابرگ
توصیه میشود سرپرستان خانوار چند روز پیش از زمان واریز کالابرگ، با استفاده از این روشها موجودی خود را بررسی کنند تا در صورت وجود هرگونه مشکل، فرصت پیگیری داشته باشند.
اقلام قابل خرید با کالابرگ الکترونیکی
دولت در ماههای اخیر برای پاسخگویی بهتر به نیازهای معیشتی، اقلام جدیدی به سبد کالابرگ الکترونیکی اضافه کرده است. در کنار ۱۱ قلم کالای اساسی قبلی (مانند برنج، روغن، ماکارونی، حبوبات، شیر، پنیر، مرغ، تخممرغ، قند و شکر، لبنیات و گوشت منجمد)، اکنون اقلام زیر نیز قابل خرید هستند:
پروتئینهای جدید: ماهی، میگو، گوشت بوقلمون
میوه و سبزیجات: خرما، پرتقال، سیبزمینی، پیاز
این تنوعبخشی هرچند مثبت ارزیابی میشود، اما بدون افزایش اعتبار کالابرگ، بسیاری از خانوارها توان خرید این اقلام را نخواهند داشت. کارشناسان معتقدند در شرایط تورمی کنونی، افزایش مبلغ سبد حمایتی یک ضرورت غیرقابل انکار است.
چالش بودجهای بزرگترین مانع افزایش اعتبار
واقعیت تلخی که دولت با آن مواجه است، محدودیت شدید منابع بودجهای است. تأمین اعتبار حتی برای سطح فعلی کالابرگ الکترونیکی نیز با مشکل روبهرو شده و برخی منابع خبر از کسری بودجه در این بخش میدهند. در چنین شرایطی، تصمیم برای افزایش اعتبار کالابرگ شبیه به راه رفتن روی لبه تیغ است؛ از یک سو فشار افکار عمومی و نمایندگان مجلس برای جبران کاهش قدرت خرید، و از سوی دیگر ناتوانی در تأمین منابع پایدار.
برخی کارشناسان پیشنهاد میکنند به جای افزایش مقطعی و مبلغی، سیستم هوشمندسازی یارانهها تکمیل شود و کالابرگ الکترونیکی به سمت هدفمندسازی دقیقتر حرکت کند. اما به نظر میرسد در کوتاهمدت، تنها راهکار موجود، افزایش نسبی اعتبار با تکیه بر صرفهجویی در سایر بخشهاست.
خردادماه، ماه سرنوشتساز کالابرگ
با نزدیک شدن به زمان واریز کالابرگ در ۱۵، ۲۰ و ۲۵ خرداد، همه نگاهها به تصمیم نهایی دولت دوخته شده است. آیا افزایش اعتبار کالابرگ در همان مرحله اول اعمال میشود یا خانوارها باز هم با همان مبلغ قبلی مواجه خواهند شد؟ مسئولان دولتی بارها اعلام کردهاند که «جای نگرانی نیست»، اما با گذشت هر روز و عدم اعلام رقم دقیق، نگرانیها بیشتر میشود.
به هر حال، تا پیش از اعلام رسمی، مشمولان میتوانند با استفاده از روش استعلام موجودی کالابرگ، از بهروزرسانی اعتبار خود مطلع شوند. آنچه مسلم است، خرداد ۱۴۰۵ نقطه عطفی برای آینده کالابرگ الکترونیکی خواهد بود؛ چه از نظر رقم و چه از نظر اعتماد عمومی به کارآمدی این طرح حمایتی. در شرایطی که سفره خانوارهای کمدرآمد روز به روز کوچکتر میشود، هرگونه تعلل در تصمیمگیری، هزینه سنگین اجتماعی به دنبال خواهد داشت.
منبع: خبرکده