به نقل از خبرنگار ایرنا، سال تحصیلی جدید (۱۴۰۵-۱۴۰۶) در هرمزگان در شرایطی متفاوت از برنامه‌ریزی‌های اولیه آغاز شده است؛ استانی که قرار بود دانش‌آموزان آن پس از تعطیلات تابستانی راهی کلاس‌های درس شوند، اکنون به دلیل شرایط خاص امنیتی، آموزش مجازی را در دستور کار قرار داده است تا جریان تعلیم و تربیت بدون وقفه ادامه یابد.
بر اساس آمار آموزش و پرورش، ۴۵۵ هزار و ۸۸۳ دانش‌آموز در سه هزار و ۹۸۸ مدرسه و ۱۹ هزار کلاس درس هرمزگان مشغول به تحصیل هستند و خدمات آموزشی و پرورشی آنان از سوی بیش از ۳۰ هزار نیروی انسانی ارائه می‌شود.
در سال تحصیلی جدید همچنین حدود ۳۴ هزار دانش‌آموز کلاس اولی و ۳۲ هزار دانش‌آموز پایه هفتم وارد مدارس استان شده‌اند؛ دانش‌آموزانی که برای نخستین تجربه‌های مهم آموزشی خود، به جای حضور در فضای مدرسه، فعلا آموزش را از مسیرهای مجازی دنبال می‌کنند.
تصمیمی برای استمرار آموزش در شرایطی متفاوت
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان با اشاره به شرایط خاص آغاز سال تحصیلی گفت: تمام برنامه‌ریزی‌ها بر پایه حضوری بودن کلاس‌های درس انجام شده بود، اما شرایط امنیتی استان و قرار داشتن هرمزگان در خط مقدم دفاع از کشور موجب شد فعالیت آموزشی مدارس به مدت ۲ هفته از امروز شنبه چهارم مهرماه به صورت غیرحضوری دنبال شود.
به گفته منوچهر ضیایی، غیرحضوری شدن مدارس به معنای تعطیلی آموزش نیست و هدف اصلی این تصمیم، حفظ استمرار فرآیند تعلیم و تربیت در شرایطی است که برگزاری کلاس‌های حضوری امکان‌پذیر نیست.
وی تصریح کرد: این رویکرد در واقع تلاش برای ایجاد تعادل میان ضرورت‌های امنیتی و نیاز به استمرار آموزش است؛ به این معنا که تعطیلی فیزیکی مدرسه نباید به تعطیلی کلاس درس و ارتباط میان معلم و دانش‌آموز منجر شود.
«شاد» به میدان اصلی آموزش هرمزگانی‌ها آمد
در همین راستا، نشست هماهنگی و برنامه‌ریزی برگزاری کلاس‌های آنلاین و مجازی دانش‌آموزان هرمزگان در بستر شبکه «شاد» با حضور مسئولان وزارت آموزش و پرورش، مدیرعامل همراه اول، مدیران شبکه شاد و مسئولان آموزش و پرورش استان برگزار شد.
در این نشست بر استفاده حداکثری از ظرفیت‌های فنی و ارتباطی شبکه شاد برای برقراری ارتباط میان معلمان و دانش‌آموزان تاکید شد.
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان در این نشست با اشاره به ظرفیت این شبکه، تشکیل فوری کلاس‌گروه‌های درسی را یکی از مهم‌ترین اقدامات در آغاز آموزش مجازی عنوان کرد و گفت: با تشکیل به‌موقع کلاس‌ها، امکان حضور هم‌زمان و آنلاین بیش از ۴۵۵ هزار دانش‌آموز استان در کلاس‌های درس بر اساس برنامه‌ریزی انجام شده فراهم می‌شود.
ضیایی یادآور شد: بر اساس برنامه اعلام شده، مدیران مدارس باید با استفاده از اطلاعات سامانه «سیدا» نسبت به تشکیل و ساماندهی کلاس‌گروه‌های آموزشی در شبکه شاد اقدام کنند تا ارتباط آموزشی دانش‌آموزان با معلمان از نخستین روزهای آموزش غیرحضوری برقرار باشد.
مدرسه تعطیل نیست؛ مدیر و کادر اجرایی همچنان در مدرسه‌اند
یکی از نکات مورد تاکید آموزش و پرورش هرمزگان در دوره ۲ هفته‌ای آموزش غیرحضوری، تداوم فعالیت کادر اجرایی مدارس است.
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان گفت: بر این اساس، مدیران و عوامل اجرایی مدارس موظفند در ساعات اداری به صورت منظم در مدرسه حضور داشته باشند و ضمن راهبری فعالیت‌های آموزشی، بر عملکرد معلمان نظارت کنند و پاسخگوی پرسش‌ها و ابهامات والدین و دانش‌آموزان باشند.
ضیایی ادامه داد: مدیران مناطق ۲۵ گانه استان هرمزگان نیز موظف شده‌اند جلسات توجیهی فشرده‌ای برای مدیران و عوامل اجرایی مدارس برگزار کنند و مدیران مدارس نیز باید این جلسات را برای معلمان برگزار کنند.
وی بیان کرد: این تمهیدات نشان می‌دهد که در الگوی جدید آموزش، مدرسه تنها یک ساختمان فیزیکی نیست، بلکه یک مرکز مدیریت و هدایت آموزشی است که حتی در زمان غیرحضوری بودن کلاس‌ها نیز باید فعال بماند.
نظارت آموزشی؛ حلقه مفقوده آموزش مجازی نباشد
تجربه آموزش غیرحضوری در سال‌های گذشته نشان داده است که استمرار کلاس آنلاین تنها به فراهم بودن اینترنت و یک سامانه آموزشی وابسته نیست؛ بلکه کیفیت آموزش، حضور منظم معلمان، ارتباط با دانش‌آموزان و نظارت بر عملکرد مدارس نیز اهمیت زیادی دارد.
بر همین اساس، مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان بر نقش سرگروه‌های علمی و آموزشی در دوره آموزش مجازی تاکید کرده است.
وی این گروه‌ها را بازوان نظارتی و ارزیابی استان دانست و خواستار نظارت دقیق آنان بر عملکرد مدیران و معلمان در مناطق مختلف و ارتباط مستمر با مدیران مناطق و معاونان آموزشی شد.
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی، نظارت آموزشی می‌تواند نقش مهمی در جلوگیری از ایجاد فاصله میان دانش‌آموزان، کاهش افت آموزشی و شناسایی سریع مشکلات احتمالی داشته باشد.
روستاهای بدون اینترنت؛ آزمون عدالت آموزشی
یکی از چالش‌های مهم آموزش مجازی در هرمزگان، تفاوت دسترسی مناطق مختلف استان به زیرساخت‌های ارتباطی است؛ موضوعی که در مناطق روستایی و کم‌برخوردار اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان گفت: برای مناطقی که به اینترنت دسترسی ندارند، از ظرفیت فضاهای مکمل مانند مساجد و حسینیه‌ها برای تشکیل کلاس‌های درس استفاده خواهد شد.
ضیایی ادامه داد: این اقدام با هدف جلوگیری از بازماندن دانش‌آموزان مناطق محروم از فرآیند آموزش در نظر گرفته شده است؛ زیرا غیرحضوری شدن مدارس، در صورت نبود زیرساخت مناسب، می‌تواند فاصله آموزشی میان مناطق برخوردار و کم‌برخوردار را افزایش دهد.
وی ابراز کرد: از این منظر، موفقیت آموزش مجازی در هرمزگان تنها با تعداد کلاس‌های تشکیل شده در شبکه شاد سنجیده نمی‌شود، بلکه میزان دسترسی دانش‌آموزان مناطق روستایی و کم‌برخوردار به آموزش نیز یکی از شاخص‌های مهم آن خواهد بود.
«تاب‌آوری آموزشی»؛ تجربه‌ای که دوباره به کار آمد
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان با اشاره به تجربه تعطیلی مدارس بر اثر کرونا، شیوع آنفلوانزا، بارندگی و همچنین شرایط جنگی طی سال‌های اخیر، بر ضرورت آمادگی برای استفاده از شیوه‌های جایگزین آموزش تاکید کرده است.
به گفته وی، این تجربه‌ها نشان داده است که روش‌های ترکیبی و آموزش‌های جایگزین باید همواره در برنامه‌ریزی‌های آموزش وپرورش مورد توجه قرار داشته باشند تا در شرایط بحرانی، فرآیند تعلیم و تربیت دچار وقفه نشود.
وی اضافه کرد: این نگاه را می‌توان بخشی از مفهوم «تاب‌آوری آموزشی» دانست؛ یعنی نظام آموزشی بتواند در برابر بحران‌های مختلف، ضمن حفظ کیفیت آموزش، مسیر ارتباط میان مدرسه، معلم، دانش‌آموز و خانواده را حفظ کند.
کمبود معلم؛ مسئله‌ای که قرار است با ترکیبی از نیروها مدیریت شود
آموزش و پرورش هرمزگان در کنار مدیریت آموزش مجازی، برای تأمین نیروی انسانی مدارس نیز برنامه‌ریزی کرده است.
مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان گفت: بیش از ۹۰ درصد ساعات آموزشی با استفاده از ظرفیت ۱۹ هزار معلم شاغل پوشش داده می‌شود و ۱۰ درصد باقی‌مانده، معادل نزدیک به ۴۰ هزار ساعت در هفته، از طریق نیروهای حق‌التدریس رسمی، دانشجویان سال آخر دانشگاه فرهنگیان و بازنشستگان داوطلب تأمین خواهد شد.
ضیایی اضافه کرد: این برنامه با هدف جلوگیری از خالی ماندن کلاس‌ها و پاسخ به بخشی از نیاز نیروی انسانی مدارس استان اجرا می‌شود.
توسعه فضای آموزشی در کنار آموزش مجازی/۱۳۳ مدرسه به مدارس هرمزگان اضافه شد
در کنار برنامه‌ریزی برای مدیریت شرایط فعلی، توسعه زیرساخت‌های فیزیکی آموزش و پرورش نیز در هرمزگان ادامه دارد، مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان گفت: در مهرماه امسال ۱۳۳ پروژه آموزشی شامل ۴۵۵ کلاس درس با زیربنای ۴۶ هزار مترمربع به بهره‌برداری می‌رسد.
ضیایی افزود: این پروژه‌ها بخشی از برنامه توسعه فضاهای آموزشی استان است که با مشارکت خیران، حمایت استانداری و اعتبارات دولتی دنبال شده است و با افتتاح این کلاس‌ها، ۱۳ هزار دانش آموز از فضاهای آموزشی ایمن و استاندارد بهره‌مند شدند.
مدیرکل آموزش وپرورش هرمزگان یادآور شد: در یک سال گذشته، روند توسعه فضاهای آموزشی در هرمزگان شتاب گرفته و در مهرماه سال گذشته نیز ۷۶۰ پروژه آموزشی با بیش از ۵۰۰ کلاس درس به بهره‌برداری رسیده است.
وی بیان کرد: توسعه فضاهای آموزشی، به ویژه در شهر بندرعباس که با کمبود سرانه فضای آموزشی و افزایش تقاضا روبه‌روست، از مسائل مهم آموزش و پرورش استان به شمار می‌رود.
بازگشت به کلاس‌های حضوری؛ هدف آموزش وپرورش پس از ۲ هفته
اگرچه آموزش مجازی در هرمزگان برای یک دوره ۲ هفته‌ای در دستور کار قرار گرفته است، اما هدف نهایی آموزش و پرورش، بازگشت دانش‌آموزان به کلاس‌های حضوری پس از پایان این دوره است.
مدیرکل آموزش وپرورش هرمزگان ابراز امیدواری کرد: با همراهی جامعه محلی، فرمانداران، دهیاران، خانواده‌ها و معلمان، پس از پایان این دوره، دانش‌آموزان بار دیگر با شور و نشاط به کلاس‌های درس بازگردند.
ضیایی گفت: اکنون مهم‌ترین ماموریت آموزش وپرورش هرمزگان این است که در این دوره گذار، آموزش متوقف نشود، ارتباط معلم و دانش‌آموز حفظ شود و تفاوت دسترسی به امکانات آموزشی، مانعی برای ادامه تحصیل دانش‌آموزان ایجاد نکند.
به نقل از ایرنا، ۲ هفته آموزش غیرحضوری در هرمزگان، در واقع آزمونی برای هماهنگی میان مدرسه، خانواده، معلم و زیرساخت‌های ارتباطی است؛ آزمونی که نتیجه آن می‌تواند تجربه‌ای تازه برای تقویت آمادگی نظام آموزشی استان در برابر شرایط پیش‌بینی‌نشده و بحران‌های آینده باشد.