چند پرونده مالی و رفاهی بازنشستگان نیروهای مسلح در مهر ۱۴۰۵ همچنان در حال پیگیری است؛ از ترمیم حقوق گروهی از بازنشستگان سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ تا فوق‌العاده خاص، معوقات و اصلاح سوابق حقوقی. با این حال، افزایش جدید و عمومی برای همه بازنشستگان از مهرماه اعلام نشده و هر یک از این پرداخت‌ها شرایط جداگانه‌ای دارد.
بحث افزایش دریافتی بازنشستگان در مهرماه بار دیگر مورد توجه قرار گرفته، اما بررسی جزئیات نشان می‌دهد نباید همه پرداخت‌های مطرح‌شده را به عنوان یک «افزایش جدید حقوق» در نظر گرفت.
موضوع فعلی عمدتاً به بازنشستگان نیروهای مسلح مربوط است و چند پرونده متفاوت را در بر می‌گیرد؛ از ترمیم حقوق بازنشستگان سال‌های اخیر و فوق‌العاده خاص گرفته تا معوقات پرداخت‌نشده و اصلاح سوابق حقوقی.
بر همین اساس، ممکن است دریافتی برخی بازنشستگان لشکری افزایش پیدا کند، اما میزان و زمان آن برای همه افراد یکسان نیست.
آیا حقوق همه بازنشستگان از مهر افزایش پیدا می‌کند؟
خیر.
تا ۱۵ مهر ۱۴۰۵، مصوبه‌ای مبنی بر افزایش عمومی و جدید حقوق همه بازنشستگان از ابتدای مهر اعلام نشده است.
افزایش سالانه حقوق سال ۱۴۰۵ و مرحله سوم متناسب‌سازی پیش‌تر در احکام بازنشستگان اجرا شده و آنچه اکنون مطرح است، عمدتاً به اصلاح برخی احکام و پرداخت مطالبات باقی‌مانده مربوط می‌شود.
بنابراین باید میان افزایش عمومی حقوق و افزایش دریافتی ناشی از ترمیم حکم یا پرداخت معوقه تفاوت قائل شد.
ترمیم حقوق کدام بازنشستگان انجام شده است؟
یکی از مهم‌ترین موارد به بازنشستگان نیروهای مسلحی مربوط می‌شود که در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ بازنشسته شده‌اند.
بر اساس گزارش‌های منتشرشده از نشست مسئولان سازمان بازنشستگی نیروهای مسلح، برخی از این افراد براساس میانگین حقوق دو سال آخر خدمت بازنشسته شده بودند اما در اجرای همسان‌سازی، مبلغ مربوط به «ترمیم حقوق» در حکم آنها لحاظ نشده بود.
برای این گروه، ترمیم حقوق در پرداخت جاری اعمال شده است.
اما این به معنای پرداخت کامل همه مطالبات گذشته نیست.
معوقات ترمیم حقوق چه زمانی پرداخت می‌شود؟
معوقات مربوط به ماه‌های گذشته هنوز به تأمین اعتبار وابسته است.
در گزارش منتشرشده درباره بازنشستگان نیروهای مسلح اعلام شده است که مطالبات گذشته این گروه پس از تأمین منابع در ماه‌های آینده پرداخت خواهد شد.
بنابراین فعلاً نمی‌توان یک تاریخ مشخص را برای واریز همه معوقات اعلام کرد.
هر خبری که روز یا مبلغ قطعی برای پرداخت این مطالبات اعلام کند، باید با اطلاعیه رسمی ساتا یا سازمان بازنشستگی نیروهای مسلح تطبیق داده شود.
فوق‌العاده خاص بازنشستگان لشکری چقدر است؟
موضوع دیگری که در کنار ترمیم حقوق مطرح شده، فوق‌العاده خاص بازنشستگان نیروهای مسلح است.
در گزارش‌های منتشرشده، رقم ماهانه این فوق‌العاده حدود ۶۰۰ هزار تومان عنوان شده است.
این مبلغ باید از ترمیم حقوق و متناسب‌سازی جداگانه محاسبه شود.
به عبارت دیگر، اگر بازنشسته‌ای هم مشمول ترمیم حقوق باشد و هم فوق‌العاده خاص دریافت کند، این دو ردیف ماهیت متفاوتی دارند و نباید با یکدیگر ادغام شوند.
معوقات فوق‌العاده خاص هنوز باقی مانده است
آخرین گزارش مربوط به پرداخت حقوق شهریور بازنشستگان نیروهای مسلح نشان می‌دهد معوقه چهارماهه فوق‌العاده بازنشستگان تا آن زمان تأمین اعتبار نشده بود و پرداخت آن به ماه‌های بعد موکول شده است.
بنابراین بخش مهمی از افزایش احتمالی دریافتی بازنشستگان لشکری در ماه‌های آینده می‌تواند به پرداخت همین معوقات مربوط شود.
اما تا زمانی که سازمان برنامه و بودجه اعتبار لازم را تخصیص ندهد، زمان قطعی واریز قابل اعلام نیست.
چه کسانی باید احکام حقوقی خود را بررسی کنند؟
گروه دیگری از بازنشستگان نیروهای مسلح ممکن است با مشکل ثبت نشدن برخی تغییرات حقوقی دوران اشتغال مواجه باشند.
برای مثال، ممکن است فرد در ماه‌های پایانی خدمت مشمول افزایش یا تغییر حقوق شده باشد، اما اطلاعات آن در زمان بازنشستگی به‌طور کامل در سامانه حقوق و مزایا ثبت نشده باشد.
در چنین شرایطی، مسئله تنها متناسب‌سازی نیست و ممکن است پایه حکم بازنشستگی نیاز به اصلاح داشته باشد.
این گروه باید از طریق واحدهای حقوق و مزایای نیروی مربوط یا بخش‌های مرتبط با ساتا، وضعیت حکم خود را بررسی کنند.
آیا افزایش دریافتی مهر برای همه بازنشستگان لشکری یکسان است؟
خیر.
میزان تغییر دریافتی به وضعیت هر فرد بستگی دارد.
ممکن است یک بازنشسته مشمول ترمیم حقوق باشد اما دیگری نباشد.
فرد دیگری ممکن است معوقه فوق‌العاده خاص داشته باشد و بازنشسته‌ای نیز نیازمند اصلاح سابقه حقوقی باشد.
به همین دلیل نمی‌توان رقم ثابتی مانند «۶۰۰ هزار تومان»، «چند میلیون تومان» یا هر عدد دیگری را به عنوان افزایش قطعی همه بازنشستگان نیروهای مسلح اعلام کرد.
پرداخت‌های بازنشستگان لشکری را باید در سه بخش جدا دید
در شرایط فعلی، مهم‌ترین پرونده‌های مالی بازنشستگان نیروهای مسلح را می‌توان در سه بخش تفکیک کرد:
ترمیم حقوق:
برای برخی بازنشستگان سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ که این ردیف در حکم آنان لحاظ نشده بود.
فوق‌العاده خاص:
مبلغ ماهانه‌ای که حدود ۶۰۰ هزار تومان گزارش شده و معوقات آن هنوز برای برخی ماه‌ها باقی مانده است.
اصلاح سوابق حقوقی:
مربوط به افرادی که تغییرات حقوقی دوران اشتغال آنها به‌درستی در پرونده بازنشستگی ثبت نشده است.
هر یک از این موارد زمان‌بندی و سازوکار متفاوتی دارد.
خدمات رفاهی جدید نیز در کنار پرداخت‌های نقدی
در کنار مسائل حقوقی، چند خدمت رفاهی نیز برای بازنشستگان نیروهای مسلح در حال اجرا یا برنامه‌ریزی است.
از جمله این موارد می‌توان به کمک‌هزینه مراقبت برای بازنشستگان زمین‌گیر، پوشش بیمه‌ای مانده بدهی برخی وام‌ها و تسهیلات اقامتی برای همراهان بیماران بستری در تهران اشاره کرد.
این خدمات اما جزو حقوق ماهانه نیستند و نباید به عنوان «افزایش حقوق» محاسبه شوند.
وضعیت وام بازنشستگان نیروهای مسلح در مهر
پرونده تسهیلات نیز جدا از حقوق در حال پیگیری است.
طبق تازه‌ترین اطلاعات منتشرشده، وام افرادی که در ماه‌های گذشته به‌صورت حضوری ثبت‌نام کرده‌اند در صورت تأمین اعتبار طی شهریور و مهر پرداخت می‌شود و تسهیلات ثبت‌نام‌کنندگان جدید از طریق سامانه و اپلیکیشن ساتا از آبان‌ماه به‌تدریج واریز خواهد شد.
بنابراین وام را نیز نباید با افزایش حقوق ماهانه بازنشستگان اشتباه گرفت.
آیا از مهر «سه واریزی» برای همه بازنشستگان انجام می‌شود؟
خیر.
عبارت‌هایی مانند «سه واریزی برای همه بازنشستگان» تصویر دقیقی از وضعیت موجود ارائه نمی‌دهد.
آنچه وجود دارد چند نوع پرداخت و مطالبه جداگانه است که ممکن است تنها برخی بازنشستگان مشمول آنها باشند.
برای یک نفر ممکن است ترمیم حقوق اعمال شود، برای فرد دیگری معوقه فوق‌العاده مطرح باشد و شخصی نیز منتظر پرداخت وام باشد.
بنابراین تعداد و مبلغ واریزی‌ها برای همه بازنشستگان یکسان نیست.
آخرین وضعیت افزایش دریافتی بازنشستگان در مهر
بر اساس اطلاعات موجود تا ۱۵ مهر ۱۴۰۵:
- افزایش عمومی و جدید حقوق برای همه بازنشستگان از مهر اعلام نشده است.
- ترمیم حقوق برای گروهی از بازنشستگان نیروهای مسلح سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ اعمال شده است.
- معوقات ترمیم حقوق همچنان به تأمین اعتبار وابسته است.
- فوق‌العاده خاص بازنشستگان لشکری حدود ۶۰۰ هزار تومان در ماه گزارش شده است.
- معوقه چندماهه این فوق‌العاده تا پایان شهریور هنوز تأمین اعتبار نشده بود.
- اصلاح احکام برخی بازنشستگان در صورت ثبت نشدن تغییرات حقوقی دوران خدمت قابل پیگیری است.
- پرداخت وام و خدمات رفاهی نیز برنامه جداگانه‌ای دارد.
در نتیجه، آنچه در مهرماه درباره «افزایش دریافتی بازنشستگان» مطرح می‌شود، یک افزایش یکپارچه و عمومی نیست؛ بلکه مجموعه‌ای از ترمیم احکام، پرداخت‌های جاری و مطالبات معوق بازنشستگان نیروهای مسلح است.
بازنشستگان برای مشخص شدن مبلغ واقعی دریافتی خود باید فیش حقوقی و حکم بازنشستگی را از طریق سامانه‌های رسمی ساتا بررسی کنند و اخبار مربوط به معوقات را نیز تا زمان اعلام رسمی قطعی تلقی نکنند.