گروه اقتصاد، بازار برنج وارداتی در ماه‌های اخیر دستخوش تحولات قیمتی چشمگیری شده و آخرین بررسی‌ها از بازار برنج هندی در ایران نشان می‌دهد که بهای این کالای اساسی به عنوان پرمصرف‌ترین غله وارداتی کشور با شیب صعودی ملموسی همراه بوده است؛ افزایشی که معادلات معیشتی طبقات متوسط و کم‌درآمد جامعه را تحت تاثیر قرار داده و دسترسی به اقتصادی‌ترین گزینه سبد غذایی را دشوارتر از گذشته کرده است.
برنج هندی همواره در ساختار مصرف خانوارهای ایرانی نقشی تعیین‌کننده داشته است. با فاصله گرفتن قیمت برنج ایرانی از توان مالی بخش عمده‌ای از مصرف‌کنندگان طی سال‌های گذشته، تقاضا برای برنج هندی روندی فزاینده به خود گرفت و این محصول به پناهگاه اصلی سبد معیشت کارگران، بازنشستگان و اقشار کم‌درآمد تبدیل شد.
با این حال، قیمت برنج هندی نیز همگام با سایر اقلام خوراکی وارد موج جدیدی از افزایش شده و کیسه‌های ۱۰ کیلوگرمی این محصول، رکوردهای قیمتی تازه‌ای را به ثبت رسانده‌اند.
ریشه‌های تغییرات در بازار برنج هندی در ایران را باید در ترکیب متغیرهای ارزی، هزینه‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و سیاست‌های وارداتی و تخصیص ارز جست‌وجو کرد. برنج‌های دانه بلند هندی در ارقام محبوبی نظیر ۱۱۲۱ و ۱۵۰۹ که بخش عمده‌ای از برندهای شناخته‌شده بازار را تشکیل می‌دهند، اکنون با ارقامی به فروش می‌رسند که خرید آنها برای بسیاری از سرپرستان خانوار نیازمند صرف بخش قابل توجهی از دریافتی ماهانه است.
این در شرایطی رخ می‌دهد که برنج هندی سال‌ها نماد محصولی در دسترس و اقتصادی در بازار کالاهای اساسی به شمار می‌رفت، اما در حال حاضر تهیه حتی یک کیسه ۱۰ کیلوگرمی از برندهای پرفروش نیز به چالشی جدی برای بودجه مصرف‌کنندگان تبدیل شده است.
افزایش مداوم قیمت برنج هندی زنگ خطری جدی برای الگوی تغذیه دهک‌های پایین درآمدی است. با رشد قیمت‌ها، رفتار مصرف‌کننده دستخوش انقباض شده و تقاضا برای برنج هندی اگرچه به دلیل نبود جایگزین ارزان‌تر متوقف نشده، اما شکل خریدهای عمده جای خود را به خریدهای خرد و مقطعی داده است.
بسیاری از خانواده‌هایی که پیش از این امکان مدیریت ماهانه ذخیره برنج خود را داشتند، اکنون برای تامین همین غله پایه با محدودیت‌های بودجه‌ای دست‌وپنجه نرم می‌کنند. تداوم این وضعیت در بازار برنج وارداتی می‌تواند فشار تورمی سفره‌ها را تشدید کند و ضرورت اتخاذ تدابیر فوری در زمینه تنظیم بازار، تسهیل واردات و کنترل شبکه‌های توزیع را دوچندان سازد تا از فشار بیشتر بر معیشت عمومی کاسته شود.
بر اساس آخرین نرخ‌های اعلام شده در بازار برنج هندی، «برنج هندی دانه بلند ۱۱۲۱ مژده» به ازای هر ۱۰ کیلوگرم با قیمت ۳ میلیون و ۹۹۰ هزار تومان عرضه می‌شود. همچنین، کیسه ۱۰ کیلویی «برنج هندی دانه بلند ۱۵۰۹ هایلی» با قیمت ۳ میلیون و ۶۱۵ هزار تومان در دسترس خریداران قرار دارد.
«برنج هندی دانه بلند ۱۱۲۱ تاکسی» نیز به وزن ۱۰ کیلوگرم با قیمت ۳ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان به فروش می‌رسد. همچنین، «برنج هندی دانه بلند ۱۱۲۱ عالی» به وزن ۱۰ کیلوگرم با قیمت ۳ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان در بازار موجود است.
