به گزارش سایت طلا، بازار طلا و ارز امروز تحت تأثیر انتشار اخبار مثبت درباره احتمال آغاز مذاکرات جدید در قطر و رفت‌وآمد میانجی‌گران به تهران، با فشار فروش و کاهش قابل‌توجه قیمت‌ها مواجه شد. در پی انتشار این اخبار، نرخ دلار در بازار آزاد تا محدوده ۲۷۰ هزار تومان عقب‌نشینی کرد و قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز به محدوده ۲۵ میلیون تومان نزدیک شد.
این تحولات در بازار فیزیکی، به سرعت در معاملات ابزارهای مبتنی بر طلا و نقره در بورس کالا نیز منعکس شد و صندوق‌های سرمایه‌گذاری این دو فلز گران‌بها روزی منفی را پشت سر گذاشتند. با این حال، بررسی جریان نقدینگی در این صندوق‌ها نشان می‌دهد رفتار بخشی از سرمایه‌گذاران با روند نزولی قیمت‌ها همسو نبوده است.
ورود ۳۳۶ میلیارد تومان پول حقیقی به صندوق‌های طلا در روز ریزش
در معاملات امروز، تمامی ۳۶ نماد فعال گروه صندوق‌های طلا و سکه با افت قیمت مواجه شدند و کاهش ارزش واحدهای این صندوق‌ها در محدوده منفی ۳ تا منفی ۵ درصد قرار گرفت.
با وجود این افت سنگین، تراز سفارش‌های خرید و فروش تصویر متفاوتی از رفتار معامله‌گران ارائه می‌کرد. ارزش سفارش‌های خرید صندوق‌های طلا در پایان معاملات به ۲۶۲.۲ میلیارد تومان رسید، در حالی که ارزش سفارش‌های فروش حدود ۸۴.۹ میلیارد تومان بود. به این ترتیب، ارزش سفارش‌های خرید بیش از سه برابر سفارش‌های فروش ثبت شد.
نکته قابل‌توجه‌تر، ورود ۳۳۶ میلیارد تومان نقدینگی حقیقی به صندوق‌های طلا بود. این اتفاق در شرایطی رخ داد که قیمت واحدهای سرمایه‌گذاری این صندوق‌ها با کاهش قابل‌توجهی مواجه شده بود.
چنین رفتاری می‌تواند نشان‌دهنده استفاده بخشی از سرمایه‌گذاران از افت قیمت‌ها برای ورود به بازار و خرید در سطوح پایین‌تر باشد. به عبارت دیگر، در حالی که اخبار سیاسی باعث افزایش فشار فروش و کاهش قیمت‌ها شده، گروهی از معامله‌گران احتمال داده‌اند افت فعلی قیمت طلا موقتی باشد و در صورت تغییر شرایط اقتصادی یا سیاسی، بازار دوباره به مسیر صعودی بازگردد.
صندوق‌های نقره نیز در مدار نزولی؛ ورود نقدینگی حقیقی ادامه دارد
وضعیت صندوق‌های نقره نیز تا حدودی مشابه صندوق‌های طلا بود. هر ۱۶ نماد این گروه در پایان معاملات امروز در محدوده منفی ۲ تا منفی ۵ درصد به کار خود پایان دادند.
با این حال، برخلاف افت قیمت واحدهای سرمایه‌گذاری، ورود نقدینگی حقیقی به این گروه نیز گزارش شد و رقم آن به ۲۷۷ میلیارد تومان رسید.
در پایان معاملات، ارزش سفارش‌های فروش صندوق‌های نقره حدود ۶.۲ میلیارد تومان و ارزش سفارش‌های خرید نزدیک به ۳ میلیارد تومان بود. بنابراین، در این گروه برخلاف صندوق‌های طلا، ارزش سفارش‌های فروش از سفارش‌های خرید بیشتر بود.
این تفاوت نشان می‌دهد اگرچه در هر دو گروه ورود نقدینگی حقیقی گزارش شده، اما وضعیت سفارش‌های خرید و فروش آنها یکسان نبوده است. از همین رو، نمی‌توان صرف ورود پول حقیقی را به معنای برتری قطعی تقاضا بر عرضه در تمام صندوق‌ها دانست.
چرا در روز ریزش قیمت‌ها، سرمایه‌گذاران خریدار طلا شدند؟
یکی از مهم‌ترین نکات معاملات امروز، هم‌زمانی افت سنگین قیمت صندوق‌های طلا با ورود نقدینگی حقیقی به این ابزارهاست. این موضوع را می‌توان از چند زاویه بررسی کرد.
نخست اینکه بخشی از سرمایه‌گذاران ممکن است کاهش قیمت‌ها را فرصتی برای خرید در نرخ‌های پایین‌تر تلقی کرده باشند. در واقع، افت قیمت دلار و طلا در واکنش به اخبار سیاسی، لزوماً به معنای تغییر قطعی روند بلندمدت بازار نیست و برخی معامله‌گران ممکن است کاهش‌های فعلی را موقتی ارزیابی کنند.
دوم اینکه بازار طلا در ایران علاوه بر قیمت جهانی اونس، به شدت از نرخ ارز و انتظارات تورمی تأثیر می‌پذیرد. به همین دلیل، حتی در شرایطی که اخبار سیاسی باعث کاهش نرخ دلار می‌شود، بخشی از سرمایه‌گذاران همچنان طلا را به‌عنوان ابزاری برای حفظ ارزش دارایی در برابر تورم و نوسانات اقتصادی در نظر می‌گیرند.
از سوی دیگر، صندوق‌های طلا و نقره به دلیل برخورداری از سازوکار معاملاتی بورسی، امکان خرید و فروش آسان‌تر و شفاف‌تری نسبت به معاملات فیزیکی فراهم می‌کنند. همین ویژگی می‌تواند در دوره‌های نوسانی، توجه بخشی از سرمایه‌گذاران را به این ابزارها افزایش دهد.
با این حال، باید توجه داشت که ورود پول حقیقی در یک روز معاملاتی به‌تنهایی نمی‌تواند نشانه قطعی از بازگشت روند صعودی باشد. برای ارزیابی دقیق‌تر، لازم است روند ورود نقدینگی در روزهای آینده، حجم معاملات، ارزش سفارش‌ها و میزان فاصله قیمت معاملاتی صندوق‌ها با ارزش خالص دارایی‌های آنها نیز بررسی شود.
در واقع، اگر ورود پول حقیقی در کنار کاهش فشار فروش و تثبیت قیمت‌ها در روزهای آینده ادامه پیدا کند، می‌توان آن را نشانه‌ای قوی‌تر از افزایش تقاضا و شکل‌گیری حمایت در بازار صندوق‌های طلا دانست. در مقابل، اگر اخبار سیاسی مثبت ادامه‌دار باشد و نرخ دلار و طلای داخلی همچنان کاهش پیدا کند، احتمال تداوم فشار فروش و اصلاح بیشتر قیمت واحدهای این صندوق‌ها وجود خواهد داشت.
اوراق سلف سکه مرکزی هم منفی شد
در بخش دیگری از معاملات ابزارهای مبتنی بر طلا، اوراق سلف استاندارد سکه مرکزی با نماد «عسکه ۲» نیز روز منفی را پشت سر گذاشت.
این اوراق در پایان معاملات امروز با افت ۲.۸۳ درصدی به قیمت ۲ میلیون و ۵۵۶ هزار و ۷۱۵ ریال رسید.
نکته قابل‌توجه درباره این ابزار، تداوم فاصله قیمتی آن با سکه امامی در بازار فیزیکی است؛ به‌طوری که اختلاف قیمت این اوراق با نرخ سکه امامی همچنان بیش از ۳ میلیون تومان گزارش می‌شود.
این فاصله قیمتی می‌تواند تحت تأثیر تفاوت ماهیت ابزار معاملاتی، شرایط تسویه، زمان سررسید و انتظارات معامله‌گران باشد و برای مقایسه دقیق، باید مشخصات قرارداد و ارزش اقتصادی اوراق نیز در نظر گرفته شود.
جمع‌بندی؛ آیا ورود پول حقیقی نشانه بازگشت طلاست؟
معاملات امروز بازار سرمایه یک پیام مهم داشت: ریزش قیمت‌ها لزوماً به معنای خروج همه سرمایه‌گذاران از بازار طلا نیست. در شرایطی که اخبار مثبت سیاسی باعث عقب‌نشینی قیمت دلار و طلا در بازار فیزیکی و افت سنگین صندوق‌های بورسی شد، ورود نقدینگی حقیقی به صندوق‌های طلا و نقره نشان داد بخشی از سرمایه‌گذاران همچنان به آینده این بازار توجه دارند.
با این حال، باید میان خرید در قیمت‌های اصلاح‌شده و پیش‌بینی قطعی رشد قیمت‌ها تفاوت قائل شد. ورود پول حقیقی می‌تواند ناشی از نگاه بلندمدت سرمایه‌گذاران، خرید در کف‌های قیمتی مورد انتظار یا حتی جابه‌جایی سرمایه میان ابزارهای مختلف باشد.
در نهایت، مسیر آتی صندوق‌های طلا و نقره بیش از هر چیز به تداوم یا توقف اخبار سیاسی مثبت، روند نرخ دلار، قیمت جهانی اونس و رفتار نقدینگی در روزهای آینده وابسته خواهد بود. اگر کاهش قیمت ارز و طلا ادامه پیدا کند، صندوق‌ها همچنان با ریسک اصلاح مواجه خواهند بود؛ اما در صورت توقف روند نزولی و تثبیت نرخ‌ها، ورود نقدینگی امروز می‌تواند به یکی از نشانه‌های اولیه بازگشت تقاضا در بازار طلای بورسی تبدیل شود.