اکنون دو موضوع بیش از سایر مطالبات مورد توجه قرار گرفته است: بازگشت مبلغ ۷۱۶ هزار تومان با عنوان «کمک به حفظ قدرت خرید» و افزایش حق مسکن بازنشستگان. برخی خبرها از احتمال افزایش دوباره دریافتی بازنشستگان با اصلاح این مزایا سخن میگویند، اما بررسی آخرین اطلاعیههای رسمی نشان میدهد هنوز مصوبه قطعی برای پرداخت این دو رقم صادر نشده است.
افزایش حقوق بازنشستگان در احکام جدید چگونه اعمال شد؟
براساس اعلام رسمی سازمان تأمین اجتماعی، احکام افزایش سالانه و مرحله سوم متناسبسازی برای حدود ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار بازنشسته و مستمریبگیر صادر شده است.
در احکام سال ۱۴۰۵، اصل مستمری حداقلبگیران ۶۰ درصد افزایش یافته است. افزایش مستمری سایر سطوح نیز ۴۵ درصد بهاضافه مبلغ ثابت یک میلیون و ۵۵۸ هزار و ۶۴۷ تومان تعیین شده است.
مرحله سوم متناسبسازی نیز برای مشمولان اعمال شده تا برنامه سهساله پیشبینیشده در قانون برنامه هفتم تکمیل شود. مبلغ متناسبسازی برای همه بازنشستگان یکسان نیست و با توجه به سابقه بیمهپردازی، مستمری زمان بازنشستگی و نسبت آن با حداقل دستمزد محاسبه میشود.
ماجرای کمکهزینه ۷۱۶ هزار تومانی چیست؟
مبلغ ۷۱۶ هزار تومان نخستینبار در سال ۱۴۰۳ برای حمایت از حداقلبگیرانی در نظر گرفته شد که براساس قانون، مشمول فرمول اصلی متناسبسازی نبودند. این مبلغ با عنوان «کمک به حفظ قدرت خرید ۱۴۰۳» پرداخت میشد.
همچنین در مواردی که مبلغ متناسبسازی قانونی یک بازنشسته کمتر از ۷۱۶ هزار تومان بود، مابهالتفاوت آن تا این سقف بهعنوان کمک حفظ قدرت خرید محاسبه میشد. این مبلغ برای مستمریبگیرانی که با سابقه کمتر از حداقل مقرر بازنشسته شدهاند، متناسب با سنوات بیمهپردازی پرداخت میشد و لزوماً برای همه افراد دقیقاً ۷۱۶ هزار تومان نبود.
در احکام جدید سال ۱۴۰۵، این ردیف به شکل گذشته ادامه پیدا نکرده است. همین موضوع موجب اعتراض تشکلهای بازنشستگی شده و نمایندگان بازنشستگان خواستار بازگشت آن شدهاند.
بنابراین تا این لحظه، بازگشت کمکهزینه ۷۱۶ هزار تومانی یک مطالبه رسمی و در حال پیگیری است و هنوز سازمان تأمین اجتماعی زمان مشخصی برای برقراری مجدد یا پرداخت معوقات آن اعلام نکرده است.
آیا حق مسکن بازنشستگان ۳ میلیون تومان شده است؟
رقم ۳ میلیون تومان مربوط به حق مسکن کارگران شاغل است. هیئت وزیران در سال ۱۴۰۵ افزایش حق مسکن کارگران را از ۹۰۰ هزار تومان به ۳ میلیون تومان تصویب و معاون اول رئیسجمهور نیز آن را ابلاغ کرده است.
این مصوبه به معنای افزایش خودکار حق مسکن بازنشستگان تأمین اجتماعی به ۳ میلیون تومان نیست. مزایای جانبی مستمریبگیران، از جمله کمکهزینه مسکن، باید در فرایندی جداگانه به تصویب مراجع ذیصلاح سازمان تأمین اجتماعی و دولت برسد.
فعالان و تشکلهای بازنشستگی با استناد به افزایش حق مسکن شاغلان، خواستار افزایش این مزیت برای بازنشستگان شدهاند؛ اما در اطلاعیههای رسمی مربوط به احکام سال ۱۴۰۵، پرداخت حق مسکن ۳ میلیون تومانی به بازنشستگان اعلام نشده است.
بنابراین تیترهایی مانند «حق مسکن ۳ میلیون تومانی بازنشستگان تصویب شد» یا «واریز حق مسکن ۳ میلیونی بازنشستگان آغاز شد» در شرایط فعلی پشتوانه رسمی ندارند.
دریافتی بازنشستگان چقدر افزایش مییابد؟
چنانچه در آینده بازگشت کامل کمکهزینه ۷۱۶ هزار تومانی تصویب شود، دریافتی افراد مشمول حداکثر به همین میزان افزایش خواهد یافت؛ هرچند برای بازنشستگان دارای سابقه کمتر، مبلغ میتواند به نسبت سنوات محاسبه شود.
اگر حق مسکن بازنشستگان نیز به ۳ میلیون تومان افزایش یابد، میزان رشد واقعی دریافتی برابر با تفاوت رقم جدید و مبلغ قبلی کمکهزینه مسکن خواهد بود، نه لزوماً ۳ میلیون تومان کامل.
در صورت تحقق هر دو مطالبه، افزایش دریافتی مشمولان میتواند قابلتوجه باشد؛ اما محاسبه دقیق آن به مبلغ فعلی مزایای هر فرد، سابقه بیمهپردازی، نوع مستمری و مصوبه نهایی بستگی خواهد داشت.
| موضوع | آخرین وضعیت |
|---|---|
| افزایش ۶۰ درصدی مستمری حداقلبگیران | در احکام ۱۴۰۵ اعمال شده است |
| افزایش ۴۵ درصدی بهاضافه مبلغ ثابت برای سایر سطوح | در احکام ۱۴۰۵ اعمال شده است |
| مرحله سوم متناسبسازی | در احکام جدید اعمال شده است |
| بازگشت کمکهزینه ۷۱۶ هزار تومانی | در حال پیگیری؛ هنوز قطعی نشده است |
| حق مسکن ۳ میلیون تومانی کارگران شاغل | تصویب و ابلاغ شده است |
| حق مسکن ۳ میلیون تومانی بازنشستگان | هنوز تصویب و ابلاغ رسمی نشده است |
| زمان پرداخت معوقات احتمالی مزایا | اعلام نشده است |
احتمال اصلاح احکام بازنشستگان وجود دارد؟
تشکلهای بازنشستگی اعلام کردهاند موضوع بازگشت کمکهزینه حفظ قدرت خرید و افزایش مزایایی مانند حق مسکن، حق اولاد، عائلهمندی و کمکمعیشت را پیگیری میکنند. بااینحال، پیگیری صنفی بهتنهایی به معنای تصویب افزایش جدید نیست.
برای افزایش رسمی این مزایا باید منابع مالی آن مشخص شود و مصوبه لازم به تأیید مراجع قانونی برسد. پس از آن نیز سازمان تأمین اجتماعی باید احکام اصلاحی یا ردیفهای جدید فیش حقوقی را صادر کند.
تا زمانی که اطلاعیهای در پایگاه رسمی سازمان تأمین اجتماعی منتشر نشده یا رقم جدید در حکم و فیش حقوقی بازنشسته درج نشده باشد، نمیتوان بازگشت مزایای ۷۱۶ هزار تومانی یا حق مسکن ۳ میلیون تومانی را قطعی دانست.