انتخابات پارلمانی اسرائیل روز سهشنبه در شرایطی پایان یافت که نظرسنجیهای خروجی از رقابتی نزدیک میان بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، و گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش این کشور، حکایت دارند.
هیچیک از دو جناح اصلی بر اساس برآوردهای اولیه نتوانسته است اکثریت لازم برای تشکیل دولت را به دست آورد.
برآوردهای اولیه شبکههای تلویزیونی اسرائیل از اختصاص حدود ۴۹ تا ۵۲ کرسی به ائتلاف راستگرای نتانیاهو و حدود ۵۱ کرسی به جناح مخالف حکایت دارد. تفاوت این ارقام ناشی از اختلاف نظرسنجیهای خروجی است و تا زمان اعلام نتایج نهایی، نمیتوان آنها را نتیجه قطعی انتخابات دانست.
کنست، پارلمان اسرائیل، ۱۲۰ کرسی دارد و تشکیل دولت به حمایت دستکم ۶۱ نماینده نیازمند است. به نوشته رویترز، رقابت انتخاباتی با پایان رأیگیری خاتمه نیافته و مذاکرات میان احزاب برای تشکیل ائتلاف، مرحله تعیینکننده بعدی خواهد بود.
به گزارش آسوشیتدپرس، حزب لیکود به رهبری نتانیاهو در نظرسنجیهای خروجی با حدود ۲۷ کرسی، بزرگترین حزب منفرد پارلمان پیشبینی شده است. در مقابل، حزب یاشار به رهبری آیزنکوت نیز در برآوردهای اولیه از جایگاه مهمی در جناح مخالف برخوردار است.
رویترز گزارش داده است که ائتلاف نتانیاهو، با وجود برخورداری از جایگاه مهم حزب لیکود، برای تشکیل دولت با دشواری روبهرو است. ائتلاف او در پارلمان پیشین ۶۸ کرسی داشت؛ اما برآوردهای اولیه انتخابات جدید نشان میدهد که مجموع کرسیهای متحدانش به کمتر از حد نصاب ۶۱ کرسی رسیده است.
نتانیاهو پس از انتشار نظرسنجیها بر ضرورت تشکیل یک دولت قدرتمند راستگرا تأکید کرد. در مقابل، آیزنکوت نتایج اولیه را نشانه تمایل رأیدهندگان به تغییر رهبری دانست و خواستار کنارهگیری نتانیاهو از قدرت شد.
با این حال، بزرگترین حزب بودن بهتنهایی تضمینکننده تشکیل دولت نیست. در نظام پارلمانی اسرائیل، ائتلافی که بتواند حمایت اکثریت نمایندگان را جلب کند، امکان تشکیل دولت خواهد داشت.
به گزارش رویترز، میزان مشارکت در انتخابات اسرائیل به ۷۷.۷ درصد رسید؛ رقمی که از بالاترین میزانهای مشارکت در بیش از ۲ دهه اخیر محسوب میشود. این میزان مشارکت نشاندهنده حضور گسترده رأیدهندگان در انتخاباتی است که آینده سیاسی نتانیاهو و ترکیب دولت بعدی را در کانون توجه قرار داده بود.
الجزیره در گزارش خود درباره انتخابات ۲۷ اکتبر نوشت که این رأیگیری در شرایطی برگزار شد که پیامدهای حمله حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، برابر با ۱۵ مهر ۱۴۰۲، همچنان بر فضای سیاسی اسرائیل سایه انداخته است. این انتخابات نخستین انتخابات سراسری اسرائیل پس از آن حمله بود و عملکرد دولت در حوزه امنیت، مسئولیت سیاسی و اطلاعاتی در قبال حمله و پیامدهای جنگ غزه از موضوعات اصلی رقابت انتخاباتی به شمار میرفت.
به گزارش رویترز، نتانیاهو در کارزار انتخاباتی بر عملکرد نظامی دولت و روابط خود با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تأکید کرد. در مقابل، مخالفان او خواستار پاسخگویی درباره ناکامیهای امنیتی و بررسی مستقل رویدادهای ۷ اکتبر شدند.
به گزارش رویترز، گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل، با تأکید بر تجربه نظامی خود وارد رقابت برای تغییر رهبری سیاسی شد. او خواستار تغییر در شیوه اداره دولت و پاسخگویی درباره ناکامیهای امنیتی شد.
الجزیره در گزارش خود درباره انتخابات اسرائیل به اختلافات داخلی بر سر خدمت نظامی مردان یهودی ارتدوکس افراطی نیز اشاره کرد. آیزنکوت از گسترش خدمت نظامی به این گروه حمایت میکند؛ موضوعی که طی سالهای گذشته به یکی از اختلافات مهم میان احزاب مذهبی و سکولار اسرائیل تبدیل شده است.
با این حال، اختلاف آیزنکوت با نتانیاهو به معنای تفاوت بنیادین در تمام سیاستهای امنیتی نیست. گزارشهای رویترز درباره رقابت انتخاباتی نشان میدهد که آیزنکوت نیز مواضعی سختگیرانه در حوزه امنیت دارد. اختلاف اصلی دو طرف علاوه بر شیوه اداره دولت، به مسئولیتپذیری سیاسی، ترکیب ائتلاف و برخی سیاستهای داخلی مربوط میشود.
به گزارش آسوشیتدپرس، برآوردهای اولیه نشان میدهد که احزاب عربی ممکن است در مجموع حدود ۱۸ کرسی کنست را به دست آورند؛ رقمی که در صورت تأیید نتایج نهایی میتواند موقعیت این احزاب را در پارلمان تقویت کند.
رویترز در گزارش خود درباره بنبست انتخاباتی اسرائیل به دشواری تشکیل ائتلاف و نیاز جناحهای اصلی به جلب حمایت احزاب دیگر اشاره کرده است. در چنین شرایطی، موضع احزاب عربی در قبال تشکیل دولت یا حمایت پارلمانی از یک ائتلاف جایگزین میتواند اهمیت پیدا کند.
با این حال، همکاری رسمی با احزاب عربی برای برخی رهبران مخالف نتانیاهو نیز با محدودیت سیاسی روبهرو است. به گزارش رویترز، آیزنکوت در طول کارزار انتخاباتی درباره اتکا به احزاب عربی برای تشکیل دولت موضعی محتاطانه داشت. در نتیجه، حتی در صورت افزایش کرسیهای این احزاب، نحوه استفاده از ظرفیت پارلمانی آنها همچنان یکی از مسائل مهم مذاکرات آینده خواهد بود.
به گزارش رویترز، احزاب راست افراطی و مذهبی از متحدان اصلی نتانیاهو به شمار میروند. برآوردهای اولیه از اختصاص حدود ۱۳ کرسی به دو جریان مرتبط با ایتامار بنگویر و بتسلئیل اسموتریچ حکایت دارد.
این احزاب در موضوعاتی مانند سیاستهای امنیتی، شهرکسازی، جایگاه احزاب مذهبی و معافیت از خدمت نظامی مواضعی دارند که ممکن است در مذاکرات تشکیل دولت اهمیت پیدا کند.
بر اساس تحلیل وضعیت ائتلافی در گزارش رویترز، اگر نتانیاهو برای رسیدن به حد نصاب اکثریت به این احزاب وابسته بماند، باید خواستههای آنها را در توافق ائتلافی در نظر بگیرد. در مقابل، اختلافات بر سر سیاستهای داخلی و مشارکت احزاب عربی میتواند مسیر تشکیل دولت جایگزین را نیز دشوار کند.
در جریان انتخابات، اتهامزنیهای سیاسی درباره مشارکت رأیدهندگان عرب و احتمال تخلفات نیز مطرح شد. با این حال، برای ارزیابی این ادعاها باید میان اظهارات احزاب، گزارشهای پلیس و یافتههای رسمی نهادهای انتخاباتی تفاوت گذاشت.
گزارشهای خبری درباره انتخابات اسرائیل نشان میدهد که موضوع اصلی در مرحله کنونی، تکمیل شمارش آرا و مشخص شدن توزیع نهایی کرسیها است. تا زمانی که نهادهای مسئول تخلفی را تأیید نکردهاند، نمیتوان ادعاهای مطرحشده را نشانه تقلب سازمانیافته دانست.
به گزارش رویترز، پس از نهایی شدن نتایج، اسحاق هرتزوگ، رئیسجمهور اسرائیل، با نمایندگان احزاب منتخب مشورت خواهد کرد و نامزدی را که بیشترین شانس را برای تشکیل دولت دارد، مأمور این کار خواهد کرد.
در صورتی که نامزد مأمور نتواند حمایت کافی را جلب کند، ممکن است فرصت تشکیل دولت به نامزد دیگری داده شود. اگر تلاشها برای تشکیل ائتلاف شکست بخورد و بنبست سیاسی ادامه پیدا کند، احتمال برگزاری انتخابات مجدد نیز وجود خواهد داشت.
در حال حاضر، نه نتانیاهو و نه آیزنکوت مسیر قطعی برای تشکیل دولت در اختیار ندارند. بر اساس گزارشهای رویترز و آسوشیتدپرس، سرنوشت دولت آینده به نتیجه رسمی انتخابات، توافق احزاب کوچکتر و توانایی دو جناح برای جلب حمایت اکثریت نمایندگان بستگی دارد.
ارقام کرسیها در این گزارش برآوردهای اولیه نظرسنجیهای خروجی هستند و هنوز نتایج نهایی رسمی منتشر نشده اند.
