در حالی که قرار بود حقوق مهرماه بازنشستگان تأمین اجتماعی تا پایان پنجشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۵ پرداخت شود، گزارش‌های منتشرشده در جمعه اول آبان از تأخیر در واریز مستمری برخی بازنشستگان حکایت دارد. محمدحسن موسیوند، دبیر اجرایی خانه کارگر لرستان و عضو هیئت‌مدیره کانون بازنشستگان خرم‌آباد، اعلام کرده است که تا حوالی ظهر جمعه، حقوق مهر بازنشستگانی که نام خانوادگی آن‌ها با حروف پایانی الفبا آغاز می‌شود، هنوز پرداخت نشده بود. این موضوع بار دیگر انتقادها از شیوه زمان‌بندی پرداخت حقوق بازنشستگان را افزایش داده است.
آیا حقوق مهر بازنشستگان تأمین اجتماعی واریز شده است؟
براساس برنامه اعلام‌شده سازمان تأمین اجتماعی، قرار بود پرداخت حقوق مهرماه بیش از ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار بازنشسته و مستمری‌بگیر از ظهر سه‌شنبه ۲۸ مهر آغاز شود و طی سه روز، به‌ترتیب حروف الفبا ادامه پیدا کند.
با این حال، تازه‌ترین اظهارات محمدحسن موسیوند نشان می‌دهد دست‌کم تا حوالی ظهر جمعه اول آبان، برخی از بازنشستگان مشمول مراحل پایانی پرداخت هنوز حقوق خود را دریافت نکرده بودند.
موسیوند با انتقاد از تأخیرهای تکرارشونده در پرداخت مستمری‌ها اعلام کرده است که بازنشستگان برای اطلاع از وضعیت واریز حقوق خود مرتب تماس می‌گیرند و نسبت به تداوم این وضعیت معترض‌اند.
البته اظهارات این فعال صنفی به معنای واریز نشدن حقوق تمام بازنشستگان نیست. پرداخت‌ها برای گروه‌های مختلف در زمان‌های متفاوت انجام شده و برای مشخص شدن تعداد دقیق افراد باقی‌مانده در فهرست پرداخت، انتشار آمار تکمیلی سازمان تأمین اجتماعی ضروری است.
چرا پرداخت حقوق بازنشستگان به اول آبان کشیده شد؟
یکی از مهم‌ترین انتقادهای مطرح‌شده، فاصله میان برنامه اعلامی سازمان تأمین اجتماعی و زمان واقعی دریافت حقوق توسط برخی مستمری‌بگیران است.
برنامه رسمی پرداخت حقوق مهر به‌گونه‌ای تنظیم شده بود که واریزها از ۲۸ مهر آغاز و تا پایان ۳۰ مهر تکمیل شود. با این حال، گزارش‌های اول آبان نشان می‌دهد تمام پرداخت‌ها در بازه وعده‌داده‌شده پایان نیافته است.
موسیوند معتقد است تکرار چنین تأخیرهایی، برنامه‌ریزی مالی بازنشستگان را دشوار کرده است؛ به‌ویژه برای افرادی که بخش عمده هزینه‌های ضروری زندگی آن‌ها از محل مستمری ماهانه تأمین می‌شود.
با وجود این انتقادها، علت دقیق تکمیل نشدن پرداخت‌ها تا پایان مهر در اظهارات منتشرشده مشخص نشده است. بنابراین نمی‌توان بدون توضیح رسمی سازمان، تأخیر را به کمبود منابع یا اختلال بانکی نسبت داد.
جدول آخرین وضعیت پرداخت حقوق مهر بازنشستگان
| موضوع | آخرین وضعیت اعلام‌شده |
|---|---|
| ماه حقوق | مهر ۱۴۰۵ |
| گروه مشمول | بازنشستگان و مستمری‌بگیران تأمین اجتماعی |
| آغاز رسمی پرداخت | سه‌شنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۵ |
| موعد اعلام‌شده برای تکمیل | پنجشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۵ |
| شیوه پرداخت | مرحله‌ای و به‌ترتیب حروف الفبا |
| وضعیت تا ظهر جمعه ۱ آبان | گزارش تأخیر برای برخی بازنشستگان با حروف پایانی الفبا |
| تاریخ قطعی تکمیل تمام پرداخت‌ها | در خبر منتشرشده مشخص نشده است |
این جدول بر اساس برنامه رسمی پرداخت و اظهارات منتشرشده تا ظهر جمعه تنظیم شده است و وضعیت حساب تک‌تک بازنشستگان را نشان نمی‌دهد.
اعتراض به پرداخت حقوق بازنشستگان براساس حروف الفبا
یکی از محورهای مهم اظهارات دبیر اجرایی خانه کارگر لرستان، انتقاد از شیوه پرداخت حقوق براساس حروف الفباست.
به گفته موسیوند، بازنشستگان خواهان آن هستند که حقوق تمام مستمری‌بگیران در یک مرحله و پیش از پایان ماه پرداخت شود. از نگاه این فعال صنفی، طولانی شدن دوره واریز حقوق می‌تواند میان بازنشستگان تفاوتی چندروزه در دسترسی به درآمد ماهانه ایجاد کند.
این مسئله برای بازنشستگانی که موعد بازپرداخت اقساط بانکی یا هزینه‌های درمانی مشخصی دارند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
در واقع، تأخیر در دریافت حقوق تنها مسئله‌ای مربوط به زمان واریز پول نیست؛ بلکه می‌تواند بر توان خانوار برای مدیریت تعهدات مالی، خرید کالاهای ضروری و پرداخت هزینه‌های ماهانه اثر بگذارد.
تأخیر حقوق مهر چه اثری بر اقساط بانکی بازنشستگان دارد؟
بخش دیگری از انتقادهای مطرح‌شده به پیامدهای مالی تأخیر در پرداخت حقوق مربوط می‌شود.
موسیوند با اشاره به تعهدات بانکی و درمانی بازنشستگان گفته است افرادی که حقوق خود را با تأخیر دریافت می‌کنند، ممکن است برای پرداخت اقساط تسهیلات با مشکل مواجه شوند.
از آنجا که موعد اقساط بانکی لزوماً با زمان واقعی واریز مستمری هماهنگ نیست، حتی تأخیر یک یا دو روزه نیز می‌تواند برای برخی خانوارها مشکل‌ساز باشد.
البته تعلق جریمه دیرکرد به شرایط قرارداد و مقررات بانک بستگی دارد و نمی‌توان نتیجه گرفت تمام بازنشستگانی که حقوقشان دیر پرداخت شده، الزاماً مشمول جریمه خواهند شد.
با این حال، انتقاد اصلی آن است که تأخیر در پرداخت مستمری، ریسک ناهماهنگی میان زمان دریافت درآمد و موعد تعهدات مالی را افزایش می‌دهد.
بازنشستگانی که حقوقشان واریز نشده چه کنند؟
بازنشستگانی که هنوز حقوق مهرماه خود را دریافت نکرده‌اند، بهتر است ابتدا موجودی حساب بانکی معرفی‌شده برای دریافت مستمری را بررسی کنند؛ زیرا دریافت نکردن پیامک بانکی همیشه به معنای انجام نشدن واریز نیست.
در مرحله بعد، پیگیری از مسیرهای رسمی سازمان تأمین اجتماعی و بانک عامل می‌تواند به مشخص شدن وضعیت پرداخت کمک کند.
همچنین بازنشستگان باید میان واریز حقوق ماهانه مهر و پرداخت معوقات ماه‌های گذشته تفاوت قائل شوند. این دو موضوع لزوماً دارای زمان‌بندی یکسان نیستند و دریافت حقوق مهر به معنای تسویه تمام مطالبات قبلی نخواهد بود.
براساس اطلاع‌رسانی سازمان تأمین اجتماعی، فیش حقوقی مهر نیز از اول آبان در سامانه خدمات غیرحضوری سازمان و برنامه «تأمین من» قابل مشاهده است. بررسی فیش به بازنشستگان کمک می‌کند مبلغ مستمری و کسورات ثبت‌شده را کنترل کنند؛ هرچند صدور فیش به‌تنهایی اثبات‌کننده واریز بانکی نیست.
حقوق بازنشستگان در آبان هم با تأخیر واریز می‌شود؟
تأخیر در تکمیل پرداخت حقوق مهرماه این پرسش را ایجاد کرده است که آیا همین وضعیت در آبان نیز تکرار خواهد شد.
هنوز نمی‌توان بر اساس تأخیر مهر درباره زمان قطعی پرداخت حقوق آبان نتیجه‌گیری کرد. برنامه پرداخت هر ماه باید با اطلاعیه رسمی سازمان تأمین اجتماعی مشخص شود.
با این حال، یکی از موضوعاتی که انتظار می‌رود مورد توجه سازمان قرار گیرد، نحوه اطلاع‌رسانی درباره وضعیت پرداخت‌هاست. اعلام دقیق زمان تکمیل واریز و وضعیت گروه‌های باقی‌مانده می‌تواند از سردرگمی بازنشستگان جلوگیری کند.
در مجموع، آخرین گزارش منتشرشده در جمعه اول آبان ۱۴۰۵ نشان می‌دهد پرداخت حقوق مهر برخی بازنشستگان تأمین اجتماعی تا حوالی ظهر این روز همچنان به پایان نرسیده بود. اکنون انتظار می‌رود سازمان تأمین اجتماعی درباره زمان تکمیل پرداخت‌ها و دلیل عبور واریزها از موعد اعلام‌شده توضیح دهد.